به نام آفریننده عشق
عبدالوهاب بن احمد بن علی انصاری (۸۹۸ – ۹۷۳ قمری)، مشهور به شعرانی، زاهد، فقیه، محدث و صوفی اهل مصر بود.
ویژگی ها
شعرانی در ۲۷ رمضان ۸۹۸ قمری در قلقشندی مصر متولد شد. سپس به ساقیه ابی شعرا، روستایی در منطقه منوفیه که به آن منسوب است، نقل مکان کرد و از این رو، نامش شعرانی یا شعراوی است. او در کودکی یتیم شد، زیرا پدرش را از دست داد. با وجود این، نشانههای هوش و رهبری در او پدیدار شد. او در هشت سالگی قرآن کریم را حفظ کرد و نمازهای پنجگانه را با دقت و به موقع خواند. او توانست قبل از بلوغ، کل قرآن را در یک رکعت بخواند. سپس متون اساسی علوم اسلامی، مانند ابوشجاع در فقه شافعی و الاجرومیة در صرف و نحو را حفظ کرد و آنها را زیر نظر برادرش عبدالقادر که پس از مرگ پدرشان او را به سرپرستی گرفت، آموخت. او سپس در سال ۹۱۱ قمری، در سن دوازده سالگی، به قاهره نقل مکان کرد و در مسجد ابوالعباس غمری اقامت گزید و در آنجا متون متعددی را مطالعه کرد.
او عاشق علم حدیث بود؛ بنابراین خود را وقف مطالعه آن و یادگیری از اهل آن کرد. او پس از تسلط بر علوم عربی و اسلامی، راه تصوف را در پیش گرفت و با هوای نفس خود مبارزه کرد. نقل است: وقتی مریدی قصد گناه داشت، پیش از وقوع، شعرانی او را فراخواند و گفت: «در باب فلان، خود را نگاه دار که شیطان تو را فرا خوانده.» مرید حیران شد که چگونه خبر دارد. در الأنوار القدسیه آمده: «دعای شیخ عبدالوهاب غالباً پاسخ داده میشد و بلا را از مردم دور میکرد.» روایت شده که: در قاهره، هنگام بیماری شدید مردم، شیخ در زاویهٔ خود دعا کرد و بلا فرو نشست. مریدان بارها دیده بودند که در حضورش، بیماران شفا مییافتند یا پریشان احوالان آرام میگرفتند.
بسیاری از شاگردان، از جمله ابوعلی مصطفی حمزه، نقل کردهاند: «هرگاه شیخ شعرانی ذکر میگفت، حالِ مجلس دگرگون میشد؛ دلها نرم میگردید و مردم میگریستند.» عبدالوهاب شعرانی میگوید: این پسر، جمع کننده ظاهر و باطن است. دلش مانند آیینهای صاف است که حق در آن متجلی میشود. سید علی خواص او را «وارث اسرار» و «خلاصهٔ اهلِ شاذلیه» میدانست. عبدالحلیم محمود در کتاب المنهج الصوفي عند الشعراني او را «العارف العالم» و «قطب الجمع» نامید.
آثار
- الفتح المبين في جملة من أسرار الدين
- الأنوار القدسية في معرفة قواعد الصوفية
- الكوكب الشاهق في الفرق بين المريد الصادق و غير الصادق
- البحر المورود في المواثيق و العهود
- البدر المنير في غريب أحاديث البشير النذير
- الطبقات الصغرى
- الطبقات الوسطى
- ارشاد المغفلين من الفقهاء والفقراء إلى شروط صحبة الأمراء
عروج ملکوتی
او در جمادی الاول سال ۹۷۳ قمری در قاهره درگذشت و در کنار زاویه خود، بین دو دیوار به خاک سپرده شد.