به نام آفریننده عشق
محمد غوث گوالیاری (۹۰۷ – ۹۷۰ قمری)، از اولیای طریقت شطّاریه و یکی از چهرههای برجسته عرفان در هند است.
ویژگی ها
نسب وی با چهار واسطه به خواجه فریدالدین عطار نیشابوری میرسد. پدربزرگ وی، لطیفالدین از اهالی نیشابور بود که به شبهقاره هند مهاجرت کرد. شاه محمد در سال ۹۰۶ یا ۹۰۷ قمری در گوالیار به دنیا آمد. گوالیاری مریدان بسیار داشت که از آنان میتوان ودودالله شطاری، سراجالدین محمد بنیانی، احمد اُجینی، شمسالدین زندهدل و محمد صدرالدین ذاکر را نام برد. او علاوه بر مقام والای معنوی، در فلسفه، طب، موسیقی و علوم باطنی نیز سرآمد بود.
مریدانش روایت کردهاند که هنگام ذکر «هو» از بدنش انوار ساطع میشد و پرندگان و حیوانات اطراف بیاختیار نزدیک میآمدند. در تذکرةالاولیاء هند آمده است که نسیم ذکر او، درختان را به تسبیح وامیداشت. در ریاضالقدس آمده است که مردی کور مادرزاد به خدمت شیخ آمد. شیخ بر چشمان او دمید و گفت: «به نوری که حقیقت محمدی است بنگر»، و مرد بینا شد. بارها در حال مراقبه چندین روز بیحرکت مینشست و نفسش قطع میشد، بهگونهای که مردم گمان میکردند از دنیا رفته است. اما بعد از سه روز با آرامش برمیخاست و میگفت: «در عالم مثال به زیارت ارواح اولیاء رفته بودم.»
از منظر فرهیختگان
شیخ شطّار میگوید: غوث گوالیاری به حقیقت، وارث سرّ شطّار است و مقام فناء فیالحق در او کامل گردیده است.
عبدالرحمن جامی میگوید: در هند، مردی است که روحش چون شمشیر برنده، حجاب عقل را میدرد؛ او محمد غوث است.
علمای دربار اکبری میگویند: او چون خضرِ طریق معرفت بود، از چشمه حیاتِ الهی نوشیده و دیگران را نیز به آن فرا میخواند.
آثار
- جواهر خمسه
- معراج نامه
- بحرالحیات
عروج ملکوتی
محمد غوث گوالیاری در سال ۹۷۰ قمری در گوالیار هند از دنیا رفت و در همانجا به خاک سپرده شد.