زندگینامه جابر بن حارث
به نام آفریننده عشق
جابر بن حارث سلمانی از شیعیان معروف کوفه و از شیعیان مخلص امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) بود. وی از شهیدان کربلا میباشد.
در مآخذ گوناگون از وی با نام های جُناده، جابر، جیاد، حباب، حَیَّان، حَسَّان، حیاة و عبادة یاد شده است. نام پدرش را نیز گروهی حارث و گروهی حرث نوشته اند. همچنین نسبت قبیلهای او را سلمانی و سلمانی ازدی گفته اند. جناده از شیعیان معروف کوفه و از شیعیان مخلص امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) بود.
ویژگی ها
در زمان قیام مسلم در کوفه با او همراه شد؛ اما با شکست قیام از کوفه خارج شد و به همراه عمرو بن خالد صیداوی و سعد -غلام عمرو بن خالد صیداوی- و نیز مجمع بن عبدالله عائذی و پسرش، به همراه غلام نافع بجلی و به راهنمایی طرماح بن عدی طایی از بیراههها گذشتند و خود را در منزل عذیب الهجانات به خدمت امام (علیهالسّلام) رساندند.
هنگامیکه بر امام حسین (علیهالسّلام) وارد شدند حر به آنها اشاره کرد و به امام حسین (علیهالسّلام) گفت: «این چند نفر از مردم کوفهاند من آنها را بازداشت کرده و یا به کوفه بر میگردانم.»
امام (علیهالسّلام) رو به حر کردند و فرمودند: «من به تو اجازه چنین کاری را نمیدهم و همان طوری که خود را از گزند تو حفظ میکنم، از آنان نیز محافظت خواهم کرد، زیرا اینها نیز همانند اصحابی که با من از مدینه آمدند، از یاران من به شمار میآیند، پس اگر بر آن پیمان که با من بستی استواری، آنها را رها کن و گرنه با تو میجنگم.» حر نیز به ناچار از بازداشت آنان صرف نظر کرد.
برخی منابع متأخّر نقل کرده اند که جابر از اصحاب رسول خدا (صلی الله علیه و آله) و امام علی (علیهالسلام) بوده و در جنگ صفین نیز حضور داشته است. همچنین او را از کسانی دانسته اند که در کوفه با مسلم بن عقیل بیعت کرد و پس از دستگیری و شهادت مسلم بن عقیل، مخفیانه از کوفه خارج شد و در بین راه، خود را به کاروان امام حسین علیه السلام رساند.
عروج ملکوتی
در برخی از منابع روایت شده که در روز عاشورا جنادة (جابر) بن حارث سلمانی به همراه عمرو بن خالد صیداوی و سعد -غلام عمرو- و نیز مجمع بن عبدالله عائذی به میدان رفتند و نبرد سختی انجام دادند، دشمن آنها را در محاصره گرفت، از این روی آنان از امام (علیهالسّلام) طلب کمک کردند و امام (علیهالسّلام)، حضرت ابوالفضل (علیهالسّلام) را به کمک آنان فرستاد با ورود عباس (علیهالسّلام) به میدان، محاصره شکست و آنان نجات یافتند.
اما آنان با آن که زخمیشده بودند؛ مایل به بازگشت به سوی امام (علیه السلام) نبودند، از این رو دوباره با دشمن مبارزه کردند و همه آنان در یک محل به شهادت رسیدند.
حضرت عباس (علیهالسّلام) به سوی امام (علیهالسّلام) بازگشت و شهادت آنان را به اطلاع امام (علیهالسّلام) رساند. وقتی امام (علیهالسّلام) از شهادت آنان با خبر شد بارها برای آنان از خداوند طلب مغفرت نمود.
اما در برخی دیگر از منابع نقل شده که او از امام حسین (علیهالسّلام) اجازه میدان گرفت و به میدان رفت و پس از به هلاکت رساندن هجده نفر سرانجام به دست دشمنان به شهادت رسید. در زیارت منسوب به ناحیه مقدسه و همچنین زیارت رجبیه، بر این شهید بزرگوار درود فرستاده شده است.